{"id":8352,"date":"2024-04-14T17:03:11","date_gmt":"2024-04-14T15:03:11","guid":{"rendered":"https:\/\/simrzeczjasna.pl\/?p=8352"},"modified":"2024-04-21T17:03:40","modified_gmt":"2024-04-21T15:03:40","slug":"na-wschodzie-bez-zmianczyli-jak-to-odbylo-sie-w-bialymstoku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/simrzeczjasna.pl\/en\/na-wschodzie-bez-zmianczyli-jak-to-odbylo-sie-w-bialymstoku\/","title":{"rendered":"Na wschodzie bez zmian\u2026czyli jak to odby\u0142o si\u0119 w Bia\u0142ymstoku."},"content":{"rendered":"\n

Bia\u0142ystok. Miasto wojew\u00f3dzkie, ok. 300\u202f000 mieszka\u0144c\u00f3w. Patrz\u0105c na wyniki kolejnych wybor\u00f3w z regionu \u2013 twierdza PO w tradycyjnym i konserwatywnym regionie. Cho\u0107 oczywi\u015bcie mo\u017ce tak to wygl\u0105da\u0107 tylko z zewn\u0105trz i pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 bardzo powierzchownym spojrzeniem. Diabe\u0142 tkwi w szczeg\u00f3\u0142ach.<\/strong><\/h2><\/div>\n\n\n\n

<\/p><\/div>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Wyborczy Bia\u0142ystok <\/strong> <\/h4>\n\n\n\n

Za nami kolejne wybory samorz\u0105dowe. W przypadku Bia\u0142egostoku, jak i wielu gmin, w kt\u00f3rych wystartowa\u0142 ponownie urz\u0119duj\u0105cy prezydent czy burmistrz, rozstrzygni\u0119cie wyborcze nie przynios\u0142o wiele niespodzianek. Tak by\u0142o i w moim mie\u015bcie. W\u0142a\u015bnie zaczyna si\u0119 pi\u0105ta kadencja Tadeusza Truskolaskiego, oficjalnie bezpartyjnego samorz\u0105dowca, ale od pocz\u0105tku zwi\u0105zanego z PO, a potem z Koalicj\u0105 Obywatelsk\u0105. Rada Miasta podzielona na dwie g\u0142\u00f3wne partie \u2013 PO i PiS. W ostatnich latach zdarzy\u0142o si\u0119 raz, \u017ce Lewica mia\u0142a swojego radnego, a w tym roku dwa mandaty uda\u0142o si\u0119 zdoby\u0107 PL 2050 Szymona Ho\u0142owni. W 2018 roku bra\u0142am udzia\u0142 w do\u015bwiadczeniu kandydowania z KWW Inicjatywa dla Bia\u0142egostoku \u2013 pierwszego w historii tego miasta ruchu miejskiego. Niestety, pomimo dobrego wyniku, mandatu wtedy nie uzyskali\u015bmy. Rada by\u0142a bez \u201etrzeciej si\u0142y\u201d. Jak wida\u0107 polaryzacja, czy jak niekt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105 zabetonowanie, lokalnej sceny politycznej jest znacz\u0105ce. <\/strong>Nawet ekipie Szymona Ho\u0142owni, kt\u00f3ry w wyborach parlamentarnych zrobi\u0142 w Bia\u0142ymstoku fenomenalny wynik, nie uda\u0142o si\u0119 skutecznie przebi\u0107 i wprowadzi\u0107 widoczn\u0105 zmian\u0119 w politycznej konfiguracji. Lewica przepad\u0142a z kretesem, nie tylko z powodu s\u0142abo\u015bci miejskich struktur, ale zapewne r\u00f3wnie\u017c z powodu p\u00f3\u017anego tworzenia list wyborczych po niespodziewanym zamkni\u0119ciu przez Donalda Tuska rozm\u00f3w o wsp\u00f3lnym starcie w wyborach samorz\u0105dowych. <\/p>\n\n\n\n

W por\u00f3wnaniu z poprzedni\u0105, ta kampania wydawa\u0142a si\u0119 raczej niemrawa, ma\u0142o widoczna, bez prawdziwej dyskusji na pomys\u0142y i programy. Brakowa\u0142o w niej agory, publicznej debaty na temat przysz\u0142o\u015bci miasta. Wynika\u0142o to by\u0107 mo\u017ce z prze\u015bwiadczenia, \u017ce karty w mie\u015bcie zosta\u0142y ju\u017c rozegrane, wygrana PO i Tadeusza Truskolaskiego wydawa\u0142a si\u0119 by\u0107 oczywista. Nawet PL 2050 nie wystawi\u0142o swojego kandydata \u2013 popar\u0142a urz\u0119duj\u0105cego prezydenta w zamian za obietnic\u0119 jednego wiceprezydenta. Walka o g\u0142osy przenios\u0142a si\u0119 do social medi\u00f3w i medi\u00f3w tradycyjnych. Dziennikarze i dziennikarki nieraz m\u00f3wili mi, \u017ce nigdy nie by\u0142o tak wielu konferencji prasowych, kt\u00f3re nic nie wnosi\u0142y do debaty wyborczej. Odgrzewane wiadomo\u015bci i postulaty by\u0142y raczej norm\u0105 ni\u017c wyj\u0105tkiem.  <\/p>\n\n\n\n

Dodatkow\u0105 przewag\u0105 urz\u0119duj\u0105cego prezydenta by\u0142o korzystanie z niejasnego podzia\u0142u na kampani\u0119 wyborcz\u0105 i polityk\u0119 informacyjn\u0105 urz\u0119du miasta. Aktywno\u015b\u0107 prezydenta by\u0142a znacz\u0105co wi\u0119ksza w czasie kampanii ni\u017c przed, oficjalny kana\u0142 miasta na Facebooku publikowa\u0142 kilka razy dziennie \u201ewizyty gospodarcze\u201d prezydenta w r\u00f3\u017cnych instytucjach samorz\u0105dowych. Przy szko\u0142ach i przedszkolach wywieszono banery informuj\u0105ce o \u015bwietnych wynikach Bia\u0142egostoku w r\u00f3\u017cnych rankingach miast. Za wyniki dzi\u0119kowa\u0142 na du\u017cych p\u0142achtach nie kto inny, tylko prezydent Truskolaski. Do skrzynek pocztowych mieszka\u0144c\u00f3w trafi\u0142 po raz kolejny biuletyn informacyjny urz\u0119du miasta, w kt\u00f3rym r\u00f3wnie\u017c trudno by\u0142o oddzieli\u0107 kampani\u0119 od informacji.<\/strong> W szko\u0142ach organizowano spotkania z mieszka\u0144cami, z\u0142o\u015bliwi w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych wynajdywali na zdj\u0119ciach urz\u0119dnik\u00f3w czy kandydat\u00f3w na radnych, kt\u00f3rzy pojawiali si\u0119 na tych wydarzeniach jako \u2026 mieszka\u0144cy (w\u0142a\u015bciwie nimi byli, ale intuicyjnie mo\u017cna by\u0142o czu\u0107 pewn\u0105 niejasno\u015b\u0107 co do ich roli). Nie s\u0105 to sytuacje wyj\u0105tkowe, specyficzne dla tego miasta. Raczej \u201estandard\u201d <\/strong>wyborczy w du\u017cym mie\u015bcie w sytuacji kandydowania urz\u0119duj\u0105cego w\u0142odarza. Cho\u0107 przyk\u0142ad Gdyni pokazuje, \u017ce teoretycznie wszystko mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107, a przypadek Krakowa pokazuje co mo\u017ce dzia\u0107 si\u0119 za 5 lat w czasie kampanii, kiedy sko\u0144czy si\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 ponownego kandydowania wieloletnich prezydent\u00f3w.   <\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"branicki
Photo by Pawe\u0142 on Pexels.com<\/a><\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

W tym roku ciekawym zjawiskiem i raczej nowym na lokalnej scenie politycznej by\u0142o zdobywanie g\u0142os\u00f3w kobiet<\/strong>, zar\u00f3wno przez kandydata PO, jak i PiS. Jeden i drugi podkre\u015bla\u0142 rol\u0119 kobiet, obiecywali nawet wiceprezydentki w nowym sk\u0142adzie. Widoczna by\u0142a r\u00f3wnie\u017c oddolna kampania profrekwencyjna i zwracaj\u0105ca uwag\u0119 na kandydatki na listach wyborczych. Akcja #G\u0142osuj\u0119nakobiety <\/strong>odbi\u0142a si\u0119 du\u017cym echem w lokalnym \u015brodowisku, wzbudzaj\u0105c dyskusj\u0119 na temat roli p\u0142ci w polityce. <\/p>\n\n\n\n

Organizacje pozarz\u0105dowe r\u00f3wnie\u017c zaznaczy\u0142y wyj\u0105tkowo sw\u00f3j udzia\u0142 w kampanii. Uda\u0142o si\u0119 w tym roku zorganizowa\u0107 akcj\u0119 przepytywania komitet\u00f3w wyborczych i kandydat\u00f3w na prezydenta w tematach spo\u0142ecznych i w kwestii wsparcia III sektora1<\/sup>. Wsp\u00f3lnie z Polskim Radiem Bia\u0142ystok zorganizowano debat\u0119 z kandydatami na prezydenta miasta. Henryk D\u0119bowski, kandydat PiS na prezydenta po raz pierwszych chyba w historii, wprost zwraca\u0142 si\u0119 organizacji pozarz\u0105dowych, podkre\u015blaj\u0105c, \u017ce b\u0119d\u0105 one mog\u0142y zasugerowa\u0107 zast\u0119pc\u0119 prezydenta.  Wysy\u0142a\u0142 do organizacji spo\u0142ecznych list otwarty z wizj\u0105 przysz\u0142ej mo\u017cliwej wsp\u00f3\u0142pracy.  <\/p>\n\n\n\n

Nowym w\u0105tkiem wyborczym, kt\u00f3ry si\u0119 pojawi\u0142 nie tylko zreszt\u0105 w Bia\u0142ymstoku, by\u0142a te\u017c kwestia obrony cywilnej i postulat uporz\u0105dkowania i budowania nowych schron\u00f3w w mie\u015bcie. To podnosili niemal wszyscy w tej kampanii. <\/p>\n\n\n\n

Wnioski <\/strong> <\/h4>\n\n\n\n

Obserwuj\u0105c ostatni\u0105 bia\u0142ostock\u0105 kampani\u0119, ale r\u00f3wnie\u017c rozmawiaj\u0105c z tymi, kt\u00f3rzy w innych miastach analizowali sytuacj\u0119 wyborcz\u0105 nasuwa mi si\u0119 kilka wniosk\u00f3w.  <\/p>\n\n\n\n

1. Dwukadencyjno\u015b\u0107 prezydent\u00f3w, burmistrz\u00f3w i w\u00f3jt\u00f3w to bardzo wa\u017cna kwestia<\/strong>, kt\u00f3ra nie powinna zosta\u0107 zmieniona. A takie zakusy na cofni\u0119cie tej zmiany w ustawie o samorz\u0105dzie w Sejmie s\u0105 podobno obecne i znacz\u0105ce. Obowi\u0105zuj\u0105ca w tej chwili mo\u017cliwo\u015b\u0107 dwukrotnej kadencji po 5 lat to bardzo d\u0142ugi czas, by wprowadzi\u0107 realne zmiany, zrealizowa\u0107 program i przestawi\u0107 rozw\u00f3j na inne tory (je\u015bli jest taka potrzeba). W tej chwili prezydenci czy burmistrzowie zaczynaj\u0105 cz\u0119sto czwart\u0105 czy pi\u0105t\u0105 kadencj\u0119. Taki czas urz\u0119dowania wytwarza bardzo silne powi\u0105zania, sieci zale\u017cno\u015bci i sprawia, \u017ce coraz trudniej o \u015bwie\u017c\u0105 wizj\u0119 tego co mo\u017ce si\u0119 zmieni\u0107 w mie\u015bcie. O wiele \u0142atwiej w zarodku hamowa\u0107 nowe inicjatywy czy nowych lider\u00f3w\/ liderki. W takim uk\u0142adzie sprzeciw czy nawet publiczna krytyka to trafienie na czarn\u0105 list\u0119 i zablokowanie na wiele lat wsp\u00f3\u0142pracy.  <\/p>\n\n\n\n

2. Coraz bardziej wida\u0107 brak r\u00f3wnowagi <\/strong>i si\u0142y kontrolnej ze strony Rady Miasta. Konieczne jest wprowadzenie zakazu zatrudniania radnych w miejskich sp\u00f3\u0142kach. Jest to najbardziej kuriozalny przyk\u0142ad tego o czym pisa\u0142 Andrzej Andrysiak w reporta\u017cu \u201eLokalsi\u201d, \u017ce w strukturach w\u0142adzy lokalnej tworzy si\u0119 \u201esp\u00f3\u0142dzielnia pracy\u201d, kt\u00f3ra zapewnia lojalno\u015b\u0107 i pos\u0142usze\u0144stwo. <\/p>\n\n\n\n

3. Konieczne jest wzmocnienie narz\u0119dzi wsp\u00f3\u0142decydowania<\/strong> przez mieszka\u0144c\u00f3w o podejmowanych decyzjach. Ostatni raport Fundacji Batorego2<\/sup> pokazuje, jak partycypacja jest wci\u0105\u017c s\u0142ab\u0105 stron\u0105 samorz\u0105du. Takie narz\u0119dzia jak lokalna inicjatywa uchwa\u0142odawcza, realne konsultacje czy nawet referendum, to wa\u017cne sposoby zaanga\u017cowania mieszka\u0144c\u00f3w nie tylko przy urnie wyborczej.  <\/p>\n\n\n\n

4. Uproszczenie procesu wyborczego do rad gminy. D\u0142ugie listy nieznanych nikomu os\u00f3b to droga donik\u0105d. R\u00f3wnie\u017c skomplikowany dla mieszka\u0144c\u00f3w spos\u00f3b przeliczania g\u0142os\u00f3w na mandaty <\/strong>sprawia, \u017ce trudno podejmowa\u0107 decyzje kogo konkretnego mamy wybra\u0107 z listy i jaki mamy realny wp\u0142yw na sk\u0142ad rady. <\/p>\n\n\n\n

5. Wprowadzenie ograniczenia outdoorowej reklamy wyborczej. Ani to ekologiczne ani estetyczne. Wyb\u00f3r radnej czy burmistrza powinien by\u0107 jednak odr\u00f3\u017cnialny od wyboru proszku do prania. W Bia\u0142ymstoku nie wprowadzono do tej pory uchwa\u0142y krajobrazowej. Przyk\u0142ady jednak innych miast pokazuj\u0105, \u017ce nawet ona nie uchroni miast przed zalewem reklamy wyborczej. <\/p>\n\n\n\n

6. W\u0142\u0105czenie si\u0119 organizacji spo\u0142ecznych w dzia\u0142ania profekwencyjne. W Bia\u0142ymstoku uda\u0142o si\u0119 to zrobi\u0107 we wsp\u00f3\u0142pracy z lokalnymi mediami.<\/strong> Na pewno warto takie dzia\u0142ania zintensyfikowa\u0107 przy kolejnych kampaniach. Jak si\u0119 okazuje wybory to te\u017c dobry moment na edukacj\u0119 obywatelsk\u0105. Nie wszyscy wiedz\u0105 o czym decyduj\u0105 radni czy prezydent, nie m\u00f3wi\u0105c ju\u017c o innych poziomach samorz\u0105du jak sejmik czy powiat. <\/p>\n\n\n\n

7. Wi\u0119kszy i skuteczniejszy monitoring wydatkowania bud\u017cet\u00f3w kampanijnych. Znaj\u0105c ceny wielkich billboard\u00f3w nie da si\u0119 nie powstrzyma\u0107 pytania: ile to kosztowa\u0142o i kto za to p\u0142aci\u0142? Ewidentnie wida\u0107 rozje\u017cd\u017canie si\u0119 rzeczywisto\u015bci sprawozda\u0144 finansowych i prowadzonych kampanii. <\/p>\n\n\n\n

I na koniec, cho\u0107 nie znaczy, \u017ce ten wniosek jest najmniej wa\u017cny, wprost przeciwnie: z uporem i konsekwentnie trzeba powtarza\u0107, \u017ce samorz\u0105d to my \u2013 mieszka\u0144cy.<\/strong> Nasi przedstawiciele nie s\u0105 po wyborach omnipotentni, nie mog\u0105 zast\u0119powa\u0107 przez 5 lat naszego g\u0142osu. Decyzje przez kolejn\u0105 kadencj\u0119 powinny by\u0107 podejmowane we wsp\u00f3\u0142pracy z mieszka\u0144cami, a nie w izolacji przypominaj\u0105cej pa\u0144ski dw\u00f3r. Demokracja jest codzienna, a nie wy\u0142\u0105cznie cyklicznie wyst\u0119puj\u0105ca przy urnach wyborczych. <\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n