Czy małe i średnie miasta jak Ostróda czeka zwijanie się „z godnością”?

Kongres Polityki Miejskiej w Kielcach, to pierwsza z dużych imprez na których byłam, gdzie tak jasno mówiono o wyzwaniach stojących przed prowincją. Z tym, że pomysły na ich rozwiązania w Krajowej Polityce Miejskiej, na dłuższą metę bardzo mnie niepokoją.

„Mieszkalnictwo społeczne”, „Transport i mobilność”, „Zieleń miejska”, „Kształtowanie przestrzeni”, „Rewitalizacja” i wiele innych tematów, tradycyjnie kojarzonych z politykami miejskimi znalazło swoje miejsce na KPM w Kielcach. Nic nowego, w podejściu do rozwoju miast, się w Kielcach nie objawiło.

Przedstawiano Nową Krajową Politykę Miejską – i propozycje rozwiązań dla zdiagnozowanych w niej problemów. Dlaczego to powinno zainteresować Ostródę? Bo przedstawiona tam diagnoza ogólnopolskich trendów bardzo mocno nas dotyczy!

Nie tylko Ostróda się wyludnia! Choć to dla nas marne pocieszenie, w latach 2002–2018 liczba ludności miejskiej zmniejszyła się o blisko 504 tys. (-2,1%) w całej Polsce. Spadkiem liczby mieszkańców dotkniętych zostało 600 miast. 7 na 10 średnich jak Ostróda

Poniżej film przygotowany przez Obserwatorium Polityki Miejskiej. Zdaniem autorów obrazuje proces suburbanizacji. Niewątpliwie. Moim zdaniem pokazuje jednak też straszliwy proces wysysania kapitału ludzkiego z prowincji. Lata zaniedbań. Brak perspektyw. Brak pomysłów na zrównoważony rozwój całego kraju.

Drugim ogólnopolskim trendem, który dotyka też Ostródę, jest postępujące gwałtownie starzenie się ludności. W polskich miastach coraz wyraźniej widoczna jest niekorzystna relacja między liczbą ludności w wieku senioralnym a liczbą dzieci i młodzieży. W 2018 roku w 80% miast w Polsce liczba mieszkańców w wieku senioralnym (65+) przewyższała liczbę dzieci i młodzieży w wieku od 0 do 14 lat. Trend ten dotyczy najmocniej małych i średnich miast.

Łukasz Sykała prezentuje analizy dot. starzenia się ludności w miastach; Raport roboczy grupy eksperckiej kongresu polityki miejskiej ds. NOWEJ KRAJOWEJ POLITYKI MIEJSKIEJ. Kielce 2019.

Nie są to dane odkrywcze, ale dobrze, że w końcu przebiły się do świadomości rządzących. Problem polega na tym jakie rozwiązania tych problemów są proponowane.

Rząd już wie, że „niwelowanie przestrzennych nierówności rozwojowych jest niewątpliwie tym obszarem, w którym publiczna interwencja jest konieczna.”
Ale, cytując Raport roboczy grupy ekspertów

„Problem jaki staje dziś przed krajową polityką miejską wiąże się z dylematem –czy wspierać miasta, które najlepiej rokują sukces, mając świadomość, że ich wygrana na globalnym rynku ma kluczowe znaczenie dla pozycji gospodarczej (a więc i politycznej) całego kraju? –godząc się przy tym, że ich rozwój może przyczynić się do wzrostu nierówności przestrzennych. Czy jednak zorientować działania na tych pozostających z tyłu lub już doświadczających poważnego kryzysu rozwojowego? –zdając sobie sprawę, że możliwości odwrócenia mega-trendów rozwojowych, czy przełamania zależności rozwoju miasta od ścieżki przy pomocy interwencji publicznych są praktycznie zerowe”.
Raport roboczy grupy eksperckiej kongresu polityki miejskiej ds. NOWEJ KRAJOWEJ POLITYKI MIEJSKIEJ

Łukasz Sykała prezentuje analizy dot. polaryzacji gospodarczej Polski; Raport roboczy grupy eksperckiej kongresu polityki miejskiej ds. NOWEJ KRAJOWEJ POLITYKI MIEJSKIEJ. Kielce 2019.

Krótko mówiąc rządzący nie mają odwagi podjąć choćby próbę tworzenia własnych trendów rozwojowych. Przecież sukces dużych miast przekłada się na ogólną efektywność całej gospodarki krajowe i jest kluczowy z punktu widzenia konkurencyjności kraju w globalnej gospodarce. Sukces małych i średnich miast zdaniem autorów Raportu nie przełoży się na nic. Nie ma znaczenia, że wciąż żyje to tu większość miejskiej ludności. Nikt nie widzi naszego potencjału.

Czeka nas łaskawa „redystrybucja korzyści rozwojowych” generowanych przez metropolie w celu zapewnienia „poziomu życia na akceptowalnym społecznie poziomie„.