Głos vs. tekst. Jak wybór formy komunikacji wpływa na relacje? 

Komunikacja XXI wieku – młodzi wolą pisać, starsi wolą dzwonić… Co jest korzystniejsze? 

Komunikacja międzyludzka to podstawa nawiązywania relacji społecznych – od rodzinnych, przez przyjacielskie i romantyczne, po zawodowe i sąsiedzkie. Młodsze pokolenia wolą pisać SMS-y czy nawiązywać rozmowy przez portale społecznościowe i komunikatory typu WhatsApp, podczas gdy starsi i “dojrzalsi życiowo” wolą dzwonić. 

Dylemat: zadzwonić czy napisać?

W ostatnim tygodniu przypomniała mi się koleżanka, z którą w 2023 roku miałam całkiem dobry kontakt. Dawno z nią nie rozmawiałam, chociaż potrafiłyśmy przegadać przez telefon nawet 2 godziny. Zastanawiałam się: „Zadzwonić czy napisać?”. Wpadłam w zakłopotanie, bo przecież dawno z nią nie rozmawiałam. Czy po prostu złapać za telefon i zadzwonić? Zrobiło mi się lekko głupio, więc pomyślałam: „Nie, może lepiej napiszę”. Choć łapię się raczej do grupy wiekowej, która z natury woli dzwonić, jeśli nie może się spotkać. 

Okazuje się, że psychologia śpieszy nam z wynikami eksperymentu społecznego, który zbadał zachowanie ludzi w dokładnie takiej sytuacji. Eksperyment “It’s surprisingly nice to hear you: Misunderstanding the impact of communication media can lead to suboptimal choices of how to connect with others.” miał sprawdzić, co dla obu stron komunikacji jest korzystniejsze. Wyniki badań opublikowano w 2021 roku na łamach „Journal of Experimental Psychology”. 

Okazuje się, że wybór formy kontaktu ma silny wpływ na samopoczucie obu stron. Wyniki badań wskazały na istotę głosu. Zanim zdecydujesz się napisać zamiast zadzwonić, pomyśl, czy nie stracisz więcej niż chwilowe zakłopotanie. 

Eksperyment

Samo badanie było bardzo proste. Zaczynało się dokładnie tak jak moja sytuacja z zeszłego tygodnia. Autorzy eksperymentu podzielili uczestników na dwie grupy. Jedną z grup poproszono, aby wyobrazili sobie osobę znajomą, z którą dawno nie mieli kontaktu (co najmniej 2 lata). Następnie uczestnicy musieli przygotować się do kontaktu z „zapomnianą” osobą oraz zastanowić się, jaka forma kontaktu będzie dla nich bardziej komfortowa. 

Większość zdecydowała, że woli napisać w takiej sytuacji niż dzwonić, bo przysłowiowy SMS będzie mniej niezręczny. Pomyślałam dokładnie tak samo. 

Następnym krokiem badania było zadzwonić do dawnego znajomego. Tę czynność wykonała tylko połowa badanych. Pozostała część miała wysłać wiadomość e-mail. Po wykonaniu zadania osoby zostały zapytane, jak się czują z takim wyborem formy kontaktu. 

Okazuje się, że pomimo wcześniejszych obaw, osoby, które zatelefonowały do dawnego znajomego, odczuwały dużo większe zadowolenie niż te, które pisały wiadomość e-mail. Jak skomentował wyniki badania ich autor? Chodzi o poczucie bliskości, które towarzyszy nam, gdy słyszymy głos znajomego. 

Badanie miało też drugą część, która sprawdzała, czy wykonanie telefonu do osoby obcej w celu jej poznania również sprawia, że odczuwamy bliskość. Jak się domyślacie, poczucie bliskości utrzymało się. 

Głos ma znaczenie

Wnioski: interakcje społeczne, w których używamy głosu (np. telefon, wideo), sprawiają większą satysfakcję z kontaktu. Skrępowanie występuje tylko na początku i okazuje się płonnym wrażeniem, w przeciwieństwie do kontaktu w formie pisanej. 

Dzień po wystąpieniu u mnie dylematu: „Zadzwonić czy napisać do Renaty?”, natrafiłam na treść tego eksperymentu. Po przeczytaniu artykułu upewniłam się, że lepiej zadzwonić. Choć pisanie przez młodsze pokolenia jako forma nawiązywania relacji wydaje się naturalne, chciałam zachęcić młodzież do używania głosu jako narzędzia budowania głębszych relacji. 

Wiemy, że gdy mamy do przekazania krótką treść typu „Chcesz na obiad zupę?” i odpowiedź brzmi „TAK”, nie będziemy za każdym razem dzwonić. Ale jeśli ktoś próbuje nas poznać, np. pisze na Messengerze, warto po prostu nacisnąć słuchawkę i oddzwonić lub umówić się na rozmowę wideo. Skrępowanie minie w trakcie rozmowy, a zarówno my, jak i nasz rozmówca, będziemy mieć więcej satysfakcji. 

Pisanie po dłuższym czasie braku kontaktu może wywołać poczucie braku empatii. 

Jaką formę kontaktu preferujesz? 

Żródła:

Pisząc ten tekst, posiłkowałam się artykułem Zadzwonić czy napisać SMS-a? Wbrew pozorom ma to spore znaczenie.

It’s surprisingly nice to hear you: Misunderstanding the impact of communication media can lead to suboptimal choices of how to connect with others. 

Phone Calls Create Stronger Bonds Than Text-Based Communications – UT News